Sinh học 6
KiỂm tra bài cũ
Câu 1: Nguyên nhân gì khiến cho đa dạng thực vật ở Việt Nam giảm sút?
Nguyên nhân:
+ Cây có giá trị kinh tế bị khai thác bừa bãi .
+ Rừng bị tàn phá. ….
KiỂm tra bài cũ
Câu 2:
Cần phải làm gì để bảo vệ đa dạng thực vật ở Việt Nam?
Trả lời:
- Ngăn chặn phá rừng,
- Hạn chế khai thác bừa bãi thực vật quý hiếm .
- Xây dựng: vườn thực vật, khu bảo tồn thiên nhiên, …
- Cấm buôn bán, xuất khẩu các loài quý hiếm đặc biệt.
- Tuyên truyền giáo dục người dân cùng tham gia trồng và bảo vệ rừng.
CHƯƠNG X: VI KHUẨN – NẤM – ĐỊA Y
BÀI 50: VI KHUẨN
Hình 50.1. Các dạng vi khuẩn
Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
Vi khuẩn
Vi khuẩn
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
- Hình dạng của vi khuẩn gồm:
+ Hình cầu (cầu khuẩn)
+ Hình que (trực khuẩn)
+ Hình dấu phẩy (phẩy khuẩn)
+ Hình xoắn (xoắn khuẩn), …
Vi khuẩn
a. Hình dạng
Vi khuẩn E.coli dài 2-3µm, đường kính 0,5µm
Xoắn khuẩn đường kính 0,2-0,5µm, dài 5-500µm
Liên cầu khuẩn 0,5-4 μm
Em có nhận xét gì về kích thước của vi khuẩn?
Vi khuẩn
- Vi khuẩn có kích thước nhỏ bé, mắt thường không nhìn thấy được.
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
Vi khuẩn
a. Hình dạng
b. Kích thước
Hình 50.1. Các dạng vi khuẩn
Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
Vi khuẩn
a. Hình dạng
b. Kích thước
c. Cấu tạo
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
c. Cấu tạo
- Cấu tạo tế bào vi khuẩn gồm:
+ Vách tế bào bao bọc bên ngoài
+ Chất tế bào
+ Chưa có nhân hoàn chỉnh
Vi khuẩn
a. Hình dạng
b. Kích thước
Tế bào vi khuẩn
Tế bào thực vật
Tế bào vi khuẩn
Vách tế bào
Chất tế bào
Nhân chưa hoàn chỉnh
Vách tế bào
Chất tế bào
Nhân
Lục lạp
Không bào
- So với tế bào thực vật thì tế bào vi khuẩn có gì khác?
- Không có chất diệp lục.
- Chưa có nhân hoàn chỉnh.
- Không có không bào.
- Kích thước nhỏ.
- Có chất diệp lục.
- Có nhân hoàn chỉnh.
- Có không bào.
- Kích thước lớn hơn.

TẾ BÀO VI KHUẨN

TẾ BÀO THỰC VẬT
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
2. Cách dinh dưỡng
Vi khuẩn
Hoại sinh
Kí sinh
Kí sinh
Hoại sinh
1
2
3
4
Xác động vật đang phân huỷ
Vết thương bị nhiễm khuẩn
Người bị viêm da
Dưa cải muối nhờ vi khuẩn lên men
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
2. Cách dinh dưỡng
Vi khuẩn
Dị dưỡng: Hoại sinh hoặc kí sinh
Vi khuẩn lam sống cộng sinh với bèo hoa dâu
Vi khuẩn cố định đạm sống cộng sinh trong rễ cây họ đậu
A
B
Vi khuẩn tự dưỡng có hai nhóm:
- Nhóm vi khuẩn quang hợp: chế tạo thức ăn từ chất vô cơ nhờ năng lượng ánh sáng mặt trời: đó là các vi khuẩn có chứa màu xanh hoặc màu tía đặc trưng của vi khuẩn và không phải là chất diệp lục như ở các tế bào thực vật.

- Nhóm vi khuẩn hoá tổng hợp: sử dụng năng lượng sinh ra từ các phản ứng ôxi hoá các chất vô cơ: NH3, H2S, Fe,….để chế tạo chất hữu cơ.
Có vi khuẩn nào có khả năng tự dưỡng không?
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
2. Cách dinh dưỡng
Vi khuẩn
Dị dưỡng: Hoại sinh hoặc kí sinh
Một số ít có khả năng tự dưỡng.
Câu 1: Tại sao uống nước lã hoặc nước không được đun sôi lại có thể bị mắc bệnh tả ?
Câu 2: Tại sao phân hữu cơ bón vào đất lâu ngày lại hoá mùn rồi thành muối khoáng ?
Câu 3: Tại sao nói chuyện thường xuyên với người bị bệnh lao phổi lại có thể bị lây ?
Đọc thông tin trong mục 3, liên hệ thực tế và cho biết :
Câu 1 -Tại sao uống nước lã hoặc nước không được đun sôi lại có thể bị mắc bệnh tả ?
Vì trong nước lã có thể có vi khuẩn gây bệnh tả.
Câu 2 - Tại sao phân hữu cơ bón vào đất lâu ngày lại hoá mùn rồi thành muối khoáng ?
-Vì trong đất có loại vi khuẩn biến chất hữu cơ thành muối khoáng.
Câu 3 -Tại sao nói chuyện thường xuyên với người bị bệnh lao phổi lại có thể bị lây ?
-Vì trong hơi thở của người bệnh có chứa vi khuẩn gây bệnh sẽ truyền sang người tiếp xúc...
Trực khuẩn lao
Phẩy khuẩn tả
Vi khuẩn gây viêm phổi
Vi khuẩn uốn ván
Vi khuẩn sốt thương hàn
Câu 1: Vì trong nước lã có thể có vi khuẩn gây bệnh tả.
Câu 2: Vì trong đất có loại vi khuẩn biến chất hữu cơ thành muối khoáng.
Câu 3: Vì trong hơi thở của người bệnh có chứa vi khuẩn gây bệnh sẽ truyền sang người tiếp xúc...
Em có nhận xét gì về sự phân bố của vi khuẩn trong tự nhiên ?
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
2. Cách dinh dưỡng
Vi khuẩn
Dị dưỡng: Hoại sinh hoặc kí sinh
Một số ít có khả năng tự dưỡng.
3. Phân bố và số lượng
- Vi khuẩn phân bố rất rộng rãi trong thiên nhiên và thường với số lượng lớn.
Hình dạng: Hình cầu, hình que, dấu phẩy, xoắn...
Kích thước: Rất nhỏ.
Cấu tạo: Có cấu tạo đơn giản (tế bào chưa có nhân hoàn chỉnh).
Củng cố
vách tế bào
Cấu tạo vi khuẩn gồm: chất tế bào
chưa có nhân hoàn chỉnh.
- Vi khuẩn có cấu tạo như thế nào?
+ Hoại sinh: sống bằng các chất hữu cơ có sẵn trong xác động, thực vật đang phân hủy.
+ Kí sinh: sống nhờ trên cơ thể sống khác.
+ Một số vi khuẩn cũng có khả năng tự dưỡng.
- Vi khuẩn dinh dưỡng bằng cách nào?
- Vi khuẩn phân bố và số lượng như thế nào?
- Vi khuẩn phân bố rất rộng rãi trong thiên nhiên và thường với số lượng lớn
1. Vi khuẩn có hình dạng nào:
a. Hình cầu.
b. Hình que.
c. Hình dấu phẩy.
d. Hình cầu, hình que, hình dấu phẩy….
Bài tập
2. Vi khuẩn dinh dưỡng bằng cách nào:
a. Tự dưỡng.
b. Dị dưỡng.
c. Dị dưỡng, một số ít tự dưỡng.
d. Tự dưỡng và dị dưỡng.
Chọn phương án trả lời đúng nhất trong các câu sau
Bài tập
3. Vi khuẩn có ở đâu:
a. Ở trong đất.
b. Ở trong nước.
c. Trong không khí.
d. Trong đất, nước, không khí, cơ thể sinh vật.
Chọn phương án trả lời đúng nhất trong các câu sau
4. Hãy tìm những cụm từ thích hợp điền vào chỗ trống trong những câu sau:
Vi khuẩn sinh sản rất nhanh bằng cách …………tế bào. Sự phân chia này xảy ra rất mạnh: trong điều kiện thuận lợi, chỉ sau 12 giờ, từ một ……....vi khuẩn ban đầu có thể sinh ra tới 10 triệu vi khuẩn mới.
sinh dưỡng
phân đôi
tế bào
Bài tập
sinh dưỡng
phân đôi
tế bào
Tại sao thức ăn bị ôi thiu? Muốn thức ăn khỏi bị ôi thiu thì phải làm như thế nào?
Thức ăn ôi thiu do vi khuẩn xâm nhập. Muốn giữ cho thức ăn khỏi bị thiu thì phải: ướp muối, để tủ lạnh, phơi khô…
1. Hình dạng, kích thước và cấu tạo của vi khuẩn
2. Cách dinh dưỡng
Vi khuẩn
Dị dưỡng: Hoại sinh hoặc kí sinh
Một số ít có khả năng tự dưỡng.
3. Phân bố và số lượng
- Vi khuẩn phân bố rất rộng rãi trong thiên nhiên và thường với số lượng lớn.
Hình dạng: Hình cầu, hình que, dấu phẩy, xoắn...
Kích thước: Rất nhỏ.
Cấu tạo: Có cấu tạo đơn giản (tế bào chưa có nhân hoàn chỉnh).